Thị trường cước vận tải container: Trò chơi rắn và thang

Thị trường cước vận tải container trong những năm gần đây chẳng khác nào một trò chơi rắn và thang. Các chủ hàng di chuyển trên “bàn cờ thương mại”, mong muốn tiến lên một cách ổn định. Đôi khi, giá cước leo thang đột ngột như khi đại dịch và khủng hoảng tại Biển Đỏ khiến chi phí vận chuyển tăng vọt. Nhưng cũng có lúc thị trường trượt dài trên một “con rắn”, đẩy giá cước quay trở lại mức trung bình dài hạn.

Vào tháng 1 năm nay, lực lượng Houthi ở Yemen đã tuyên bố ngừng tấn công tàu thương mại mang hầu hết các quốc kỳ. Kỳ vọng về giá cước (và hợp đồng tương lai) giảm dần khi niềm tin vào tuyến vận chuyển qua Kênh đào Suez từ Ấn Độ Dương đến Địa Trung Hải dần được khôi phục. Theo đánh giá của Freightos, giá cước từ Trung Quốc đến Địa Trung Hải vào ngày 24/1 đạt 5.075 USD/FEU, giảm 4% so với tuần trước và 11% trong vòng 4 tuần. Trên tuyến Trung Quốc – Bắc Âu, giá cước vào ngày 24/1 ở mức 4.122 USD/FEU, giảm 12% so với ngày 17/1 và 17% so với ngày 27/12.

Một "con rắn" lớn hơn đang chờ đợi giá cước tại Washington D.C., nơi Donald Trump tiếp tục đe dọa áp thuế nhập khẩu đối với hàng hóa từ nước ngoài. Phần lớn hàng nhập khẩu phi năng lượng của Mỹ được vận chuyển bằng container, khiến thị trường xuyên Thái Bình Dương chịu ảnh hưởng lớn nhất. Năm ngoái, Mỹ nhập khẩu 28,2 triệu TEU container, tăng 13% so với năm 2023. Trong đó, khoảng 40% hàng hóa có xuất xứ từ Trung Quốc. Riêng tháng 12, Mỹ nhập khẩu 2,38 triệu TEU container, gần chạm mức công suất tối đa 2,4 triệu TEU/tháng, và là tháng thứ ba trong lịch sử có lượng nhập khẩu vượt 2,3 triệu TEU. Lượng hàng nhập từ Trung Quốc đạt 903.000 TEU, tăng 1,7% so với tháng trước và tăng 14,5% so với cùng kỳ năm ngoái – một con số mà “Darth Orange” (ám chỉ Trump) chắc chắn không hài lòng.

Bất chấp lượng nhập khẩu khổng lồ, giá cước từ Trung Quốc đến bờ Tây nước Mỹ đã giảm từ mức trung bình 5.200 USD/FEU trong tháng 11 xuống còn 4.300 USD/FEU trong tháng 12. Tuy nhiên, bước sang tháng 1, giá cước lại leo lên nấc thang mới, trung bình đạt 5.528 USD/FEU. Trên tuyến đường biển từ Trung Quốc đến bờ Đông Mỹ, giá cước trung bình là 5.500 USD/FEU vào tháng 11, tăng lên 5.700 USD/FEU vào tháng 12 và tiếp tục lên mức 6.801 USD/FEU trong tháng 1. Việc kiểm soát Kênh đào Panama có thể không làm giảm giá cước này. Những nỗ lực tái công nghiệp hóa tại Mỹ trước đây chưa đạt được thành công đáng kể và không thể cắt giảm dòng chảy nhập khẩu, do đó khả năng cao là các mức thuế mới sẽ sớm được áp dụng.

Kể từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, GDP của Mỹ đã tăng gần gấp đôi từ 14.000 tỷ USD lên 28.000 tỷ USD. Trong cùng giai đoạn, GDP của EU chỉ tăng từ 16.000 tỷ USD lên 18.000 tỷ USD. Nền kinh tế lớn nhất EU – Đức – đang bước vào năm suy thoái thứ ba liên tiếp. Ủy ban Châu Âu mới đây đã công bố một báo cáo dài chỉ ra rằng, nguyên nhân chính của tình trạng trì trệ là do thiếu cạnh tranh nội khối và quá nhiều rào cản hành chính. Để giải quyết vấn đề, Chủ tịch Ursula von der Leyen đề xuất thúc đẩy các chính sách toàn châu Âu, bao gồm thị trường vốn thống nhất. Liệu giải pháp này có mang lại hiệu quả hay không vẫn còn là dấu hỏi lớn.

Trong khi đó, dữ liệu thương mại vẫn không mấy khả quan. Xuất khẩu container của châu Âu trong tháng 12/2024 ước tính đạt 2,27 triệu TEU, thấp hơn so với 2,30 triệu TEU của tháng 11 và 2,35 triệu TEU của tháng 12/2023. Tổng xuất khẩu cả năm 2024 ước tính đạt 27,6 triệu TEU, cao hơn mức 27,2 triệu TEU của năm 2023 nhưng vẫn thấp hơn so với giai đoạn 2018 – 2022 khi trung bình đạt 29,9 triệu TEU. Thị trường xuất khẩu chính của EU là Bắc Mỹ, nơi giá cước tuyến xuyên Đại Tây Dương hướng Tây giảm 14% từ ngày 27/12 xuống còn 2.172 USD/FEU vào ngày 24/1. Mức giá trung bình từ đầu tháng 1 đến nay là 2.212 USD/FEU – thấp nhất kể từ tháng 9/2023 (1.841 USD/FEU). Trên tuyến hướng Đông, giá cước trung bình đạt 600 USD/FEU trong tháng 1, mức cao nhất kể từ tháng 10. Trump chắc chắn sẽ muốn thu hẹp khoảng cách này hơn nữa.

Quý 1 năm nay chứng kiến sự tái cấu trúc của nhiều liên minh hàng hải. Maersk rời khỏi liên minh 2M với MSC để tham gia hợp tác Gemini với Hapag-Lloyd. Hapag-Lloyd rời khỏi THE Alliance, nơi MSC sẽ gia nhập cùng với Ocean Network Express (ONE), HMM và Yang Ming trên tuyến Á – Âu. Nhóm này sẽ đổi tên thành Premier Alliance vào tháng tới. Ocean Alliance (gồm COSCO, OOCL, CMA CGM và Evergreen) là nhóm duy nhất giữ nguyên thành viên từ ngày 1/2 và được dự báo sẽ có thị phần lớn nhất cũng như độ phủ thị trường rộng nhất năm nay, theo phân tích từ Linerlytica – công ty tư vấn vận tải container có trụ sở tại châu Á.

Thị trường thuê tàu định hạn cũng đang hoạt động sôi động khi các hãng vận tải tái cơ cấu chiến lược. Trong khi đó, đội tàu toàn cầu tiếp tục mở rộng. Tính đến giữa tháng 1, Alphaliner báo cáo có 7.226 tàu container đang hoạt động với tổng công suất 31,65 triệu TEU. Trong số này, 6.327 tàu là tàu chuyên dụng, chiếm tổng công suất 31,23 triệu TEU. Từ năm 2023 đến nay, đội tàu đã tăng thêm khoảng một tàu mỗi ngày và đơn đặt hàng đóng mới tiếp tục tăng, dẫn đầu bởi CMA CGM và Cardiff Marine. Trong bối cảnh thế giới ngày càng phân mảnh với các khối thương mại, vùng chiến sự và xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng, đâu là kích thước tàu phù hợp để đầu tư? Và với các quy định khí thải ngày càng siết chặt, loại nhiên liệu nào sẽ là lựa chọn tối ưu? Các chủ tàu có lẽ cần đến sự khôn ngoan và nhạy bén như loài rắn trong tử vi Trung Hoa để trả lời những câu hỏi này.

Xem thêm:

• Giá cước container châu Á - Mỹ có xu hướng giảm, nhưng rủi ro thuế quan từ Trump ảnh hưởng đến thương mại thế giới
• Thị trường vận tải và logistics quốc tế Tuần 4/2025
• FIATA World Congress 2025, VLA khởi động Road Show: Logistics Xanh – Đích Đến Bền Vững
• HMM tăng cường hoạt động trên tuyến châu Á - Bờ Đông Nam Mỹ
• Cước vận chuyển container thế giới giảm mạnh
• Tết Nguyên Đán 2025: Dự báo nhiều chuyến tàu bị hủy trên tuyến châu Á - Bờ Tây Bắc Mỹ (NAWC)
• Mối đe dọa đình công tại các cảng Mỹ đã qua, giá cước container ổn định
• Vận tải hàng không tuyến Á – Âu tăng mạnh nhưng đầy thách thức
• Dự báo giá cước container xuyên Thái Bình Dương sẽ tăng trước khi Mỹ áp dụng thuế quan mới

Nguồn: Phaata.com (Theo Splash247)

Phaata.com - Sàn giao dịch logistics quốc tế đầu tiên Việt Nam

► Tìm Cước vận chuyển & Dịch vụ logistics tốt hơn!