Trump Kích Hoạt 'Kế Hoạch B': Áp Thuế 10% Toàn Cầu Sau Khi Tối Cao Pháp Viện Bác Bỏ Quyền Hạn Thương Mại Khẩn Cấp

Một bước ngoặt chấn động vừa diễn ra trong chính sách thương mại của Hoa Kỳ. Chỉ vài giờ sau khi Tối cao Pháp viện ra phán quyết ngăn chặn các quyền hạn thương mại khẩn cấp, Tổng thống Donald Trump đã lập tức đáp trả bằng cách kích hoạt một sắc lệnh thuế quan toàn cầu mới, đẩy chuỗi cung ứng vào một giai đoạn biến động mới.

Phán quyết gây rào cản từ Tối cao Pháp viện

Thứ Sáu vừa qua, Tối cao Pháp viện Hoa Kỳ đã đưa ra phán quyết với tỷ lệ 6-3, tuyên bố rằng nhiều chính sách thuế quan trước đây của Tổng thống Trump là vi hiến. Tòa án cho rằng Tổng thống đã vượt quá thẩm quyền được giao theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) khi áp đặt các mức thuế "có tính chất trả đũa" và thuế theo từng quốc gia cụ thể liên quan đến thâm hụt thương mại và nỗ lực ngăn chặn fentanyl.

Chánh án John Roberts, người viết bản ý kiến đa số, nhấn mạnh rằng IEEPA “không chứa đựng bất kỳ tham chiếu nào về thuế quan hay thuế nhập khẩu” và không thể được diễn giải để trao cho Tổng thống quyền đơn phương áp đặt các loại thuế nhập khẩu sâu rộng như vậy.

Đây được xem là một đòn giáng mạnh vào khung pháp lý dựa trên tình trạng khẩn cấp mà chính quyền Trump đã dày công xây dựng.

"Kế hoạch B": Kích hoạt Mục 122 của Đạo luật Thương mại 1974

Không chấp nhận lùi bước, chỉ vài giờ sau phán quyết, Tổng thống Trump đã công bố "Kế hoạch B" để duy trì chương trình nghị sự bảo hộ thương mại của mình. Tại một cuộc họp báo, ông tuyên bố sẽ ký một sắc lệnh hành pháp áp mức thuế 10% lên hàng hóa từ tất cả các quốc gia dựa trên Mục 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974.

“Hôm nay, tôi sẽ ký một sắc lệnh áp đặt mức thuế quan toàn cầu 10% theo Mục 122, nằm trên mức thuế thông thường hiện đang được áp dụng,” ông Trump khẳng định. Ông cũng lưu ý thêm rằng các mức thuế hiện có theo Mục 232 và Mục 301 vẫn sẽ được duy trì "đầy đủ".

Mục 122: Công cụ cũ, bối cảnh mới

Khác với IEEPA, Mục 122 quy định rõ ràng và hạn chế hơn về phạm vi cũng như thời hạn:

●    Mức thuế tối đa: Cho phép áp phụ phí nhập khẩu lên đến 15%.

●    Thời hạn: Tối đa 150 ngày, trừ khi được Quốc hội chấp thuận gia hạn.

●    Mục đích: Vốn được thiết kế trong những năm 1970 như một công cụ khẩn cấp ngắn hạn để giải quyết thâm hụt thương mại và áp lực cán cân thanh toán.

Đáng chú ý, đây là lần đầu tiên trong lịch sử một Tổng thống Hoa Kỳ viện dẫn Mục 122 để áp đặt thuế quan toàn cầu trên diện rộng.

Tương lai bất định cho các nhà nhập khẩu

Dù phán quyết của Tòa án chống lại việc sử dụng IEEPA, cơ quan này vẫn chưa quyết định liệu các nhà nhập khẩu có được hoàn lại số tiền thuế đã nộp hay không. Theo dữ liệu từ Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Hoa Kỳ (CBP), các loại thuế bị vô hiệu hóa đã tạo ra doanh thu khoảng 130 tỷ USD tính đến giữa tháng 12 năm 2025. Một thẩm phán bất đồng quan điểm cảnh báo rằng số tiền hoàn trả có thể lên tới hàng tỷ USD.

Trong một động thái mang tính dài hạn hơn, chính quyền Trump cũng công bố kế hoạch khởi xướng thêm các cuộc điều tra theo Mục 301 nhắm vào các hành vi thương mại bất công. Đây là bước đệm để thiết lập các mức thuế theo từng quốc gia có tính bền vững hơn về mặt pháp lý.

Riêng các mức thuế an ninh quốc gia theo Mục 232 - bao gồm thuế thép và nhôm - vẫn không bị ảnh hưởng bởi phán quyết lần này của Tối cao Pháp viện.

Xem thêm:

• Tòa Án Tối Cao Mỹ Bác Bỏ Thuế Quan Toàn Cầu Của Trump, Chuỗi Cung Ứng Đứng Trước Ngã Rẽ
• Cập nhật thị trường vận tải và logistics quốc tế Tuần 7/2026 | Phaata
• MSC Thiết Lập Kỷ Lục Mới Với 7,2 Triệu TEU, Chiếm Lĩnh 21,4% Thị Phần Toàn Cầu
• Fedex Đặt Mục Tiêu Đạt Mốc 98 Tỷ USD Doanh Thu Và Tăng Trưởng Lợi Nhuận 14% Đến Năm 2029
• CK Hutchison Cảnh Báo Maersk Về Hậu Quả Pháp Lý Nếu Tiếp Quản Cảng Balboa Và Cristobal
• COSCO Shipping Khai Trương Dịch Vụ CPV Mới: Rút Ngắn 10 Ngày Vận Chuyển Từ Cảng Yangpu Đi Bắc Mỹ
• SITC Lines Ra Mắt Dịch Vụ Nhanh VTX8: Kết Nối Trực Tiếp Ho Chi Minh – Moji Chỉ Trong 8 Ngày
• Giá cước vận tải container từ Châu Á đi Mỹ Giảm Mạnh, Báo Hiệu Giai Đoạn Thấp Điểm Kéo Dài
• COSCO cập nhật lịch tàu Việt Nam-Bắc Mỹ trong Tháng 2-2026
• COSCO cập nhật lịch tàu Việt Nam-Châu Âu trong Tháng 2-2026
• SITC cập nhật lịch tàu Việt Nam-Châu Á trong Tháng 2-2026

Nguồn: Phaata.com (Theo Freight Waves)

Phaata - Sàn giao dịch logistics quốc tế đầu tiên Việt Nam

► Tìm Cước vận chuyển & Công ty logsitics tốt hơn!